شهید سلیمانی در اوجِ قدرت، چنان با مردم عادی بود که گویی همسایهی کوچهی ماست / او خود را «خادمِ مردم» میدانست / روایتِ دکتر صحراگرد
سیمایِ یک مجاهدِ بیادعا؛ ناگفتههایی از سلوکِ اخلاقی و حماسههای شهید «غلامرضا سلیمانی» به روایت دکتر علیرضا صحراگرد
مقدمه خبرگزاری بسیج:
نامِ شهید «غلامرضا سلیمانی» نه فقط در فهرستِ شهدای والامقام، بلکه در دفترِ خاطراتِ کسانی که توفیق دیدار با او را داشتهاند، با نشانِ «اخلاص» ثبت شده است. او که سالها ریاست سازمان بسیج مستضعفین را بر عهده داشت، نمادی از تبلورِ ایمان در میدانهای نبرد بود و امروز الگویی برای نسل جوانِ انقلابی است. در این گفتوگوی تفصیلی، به سراغِ دکتر علیرضا صحراگرد، رئیس مجمع بسیجیان خراسان شمالی رفتیم تا از دریچهی نگاهِ کسی که توفیق دیدارهای مکرر با این شهید بزرگوار را داشته، با زوایایِ کمتر شنیده شده از زندگی ایشان آشنا شویم.
خبرنگار بسیج: جناب دکتر صحراگرد، با سپاس از حضور شما؛ با وجود اینکه توفیق همسنگری با شهید سلیمانی را نداشتید، اما ایشان را از نزدیک میشناختید. اگر بخواهید شهید سلیمانی را در یک عبارت توصیف کنید، از چه واژهای استفاده میکنید؟
دکتر صحراگرد: بسمالله الرحمن الرحیم. بله دقیقاً؛ من افتخار همسنگری با ایشان را نداشتم، اما توفیق داشتم در طول سالها، چندین بار محضر ایشان برسم و از نزدیک رفتار و منش ایشان را مشاهده کنم. شهید سلیمانی برای من یک «الگویِ زیستِ مؤمنانه» بود. اگر بخواهم در یک کلمه توصیفش کنم، واژهی «بصیرتِ بیادعا» به ذهنم میرسد. ایشان در عین اینکه سکان هدایت بزرگترین تشکل مردمی انقلاب را بر عهده داشت، چنان متواضع بود که گویی کوچکترین فردِ جمع است. در تمام دیدارهایی که داشتم، هرگز ندیدم برای خودش جایگاه ویژهای بخواهد یا رفتاری از سرِ تکبر داشته باشد.
خبرنگار بسیج: از نگاهِ شما که از نزدیک شاهد منش ایشان بودید، مهمترین شاخصهی رفتاری شهید سلیمانی در مدیریت و فرماندهی چه بود؟
دکتر صحراگرد: چیزی که در تمام دیدارهایم با ایشان عمیقاً حس میکردم، این بود که شهید سلیمانی فرماندهی را نه «حکمرانی»، که «خدمترانی» میدانست. در صحبتهایشان با مسئولان استانی، همواره تأکید داشتند که بسیج باید پای کار مردم باشد و مدیرانِ بسیجی، خود را خادمِ مردم بدانند. یادم هست در یکی از دیدارها، با صراحت و در عین حال محبت گفتند: «هر کسی در هر جایگاهِ مدیریتیای که هست، اگر روزی احساس کرد بالاتر از مردم نشسته، بداند از مسیرِ بسیج خارج شده است.» این جمله برای من که سالها در عرصه مدیریتِ استانی فعال هستم، یک منشورِ راهنماست.
خبرنگار بسیج: آیا خاطرهی خاصی از برخوردِ ایشان با مردم یا نیروهای زیردست در آن دیدارها به خاطر دارید که برایتان ماندگار شده باشد؟
دکتر صحراگرد: یکی از خاطراتِ بهیادماندنیِ من، مربوط به سفری است که شهید سلیمانی به یکی از مناطق محروم داشتند. من نیز در آن جمع بودم. در میان برنامه، ایشان متوجه شدند که تعدادی از بسیجیانِ سادهپوشِ روستایی پشتِ جمعیت ایستادهاند و جرئتِ نزدیک شدن ندارند. شهید سلیمانی بیآنکه منتظر تشریفات باشد، از جمع خارج شد و خودش به سمتشان رفت و با هر کدام به نوبت دست داد و احوالپرسی کرد. به ما گفت: «ما اگر یک لحظه خودمان را از این عزیزان جدا بدانیم، دیگر بسیجی نیستیم.» این سادهزیستی و خاکی بودنِ ایشان برای من یک درسِ بزرگِ اخلاقی بود. هیچگاه ندیدم که از موقعیتِ فرماندهیِ کلِ بسیج کشور برای راحتیِ خودش یا ایجادِ فاصله با مردم استفاده کند.
خبرنگار بسیج: شهید سلیمانی در دیدارهایتان چه نگاهی به آیندهی انقلاب و مسئولیتِ جوانان داشتند؟
دکتر صحراگرد: نگاه ایشان فوقالعاده راهبردی و در عین حال پدرانه بود. در یکی از دیدارهای گروهی که با حضور جمعی از نخبگان استانی برگزار شد، شهید سلیمانی تأکید میکردند که رمزِ ماندگاری انقلاب، در «حفظِ روحیهی بسیجی» است. ایشان نگرانِ نفوذِ راحتطلبی در بدنهی اداری و مدیریتی بودند و توصیهشان این بود: «اگر میخواهید انقلاب بماند، باید پیوندتان را با ولایت و مردم محکمتر کنید.» همچنین بر لزومِ ورودِ جوانانِ متخصص به عرصههای علمی و فناوری تأکید داشتند و میفرمودند: «بسیجِ امروز، بسیجِ علم و تمدنسازی است.» ایشان برای جوانان امروز، پیامِ «ایستادگیِ هوشمندانه» را به یادگار گذاشت.
خبرنگار بسیج: به عنوان آخرین سؤال، با توجه به شناختی که از ایشان دارید، مسیرِ تعالیِ شهید سلیمانی را چگونه ارزیابی میکنید؟
دکتر صحراگرد: مسیرِ او مسیرِ «صدق» بود. شهید سلیمانی هرگز به دنبالِ نام و عنوان نبود؛ با وجود اینکه در بالاترین جایگاهِ مدیریتیِ بسیج کشور قرار داشت، زندگیاش سرشار از سادهزیستی و بیرنگی بود. به همین دلیل است که امروز نامش در بینِ مردمِ ما، عزیز و ماندگار شده است. هر بار که ایشان را از نزدیک میدیدم، این جمله در ذهنم تداعی میشد که او واقعاً «عند ربهم» بودنش را در همین دنیا و در میانِ خاکیزیستیهایش به دست آورده بود.
شهید سلیمانی به ما آموخت که میتوان در اوجِ مسئولیت بود، اما همچنان در کمالِ تواضع زیست.
خبرنگار بسیج: از وقتی که در اختیار ما گذاشتید، صمیمانه سپاسگزاریم.
